مشاوره و رزرو نوبت: 09130754940

 

 

کالبد شناسی و کار اندام شناسی یا فیزیولوژی دندان

 

کالبد شناسی و کار اندام شناسی  فیزیولوژی دندان

دندانپزشکی دوره اسلامی ، در گام نخست میراث بر تمدن های پیش از خود بود. برای مثال رازی در جزء سوم از جلد اول کتاب الحاوی فی الطب دیدگاه های حدود سی پزشک ایرانی ، یونانی ، بیزانسی ، هندی و جز آن را در باب طبیعت و بیماری های دهان و دندان آورده است .
در منابع کهن ، از تاثیر افتادن دندان ها بر چهره ، سخن گفتن ، گوارش و تنفس ، یا تفسیر شخصیت فرد از شکل دندان او مطالبی آمده است

شماری از پزشکان همچون جالینوس ، دندان را از جنس استخوان می دانستند و بیشتر آنها بر این باور بودند که دندان فاقد عصب و بدون حس است حنین بن اسخاق ( متوفی260) آن را استخوانی تو پر می دانست که فزونیهای روان را به خود می پذیرد. ابن سینا ( متوفی428) دندان را تنها استخوان دارای حس می دانست . کشکری ( سده چهارم) دلیل حس درد در دندان ها را وجود عصب در ریشه دندان ها دانسته است به گفته ی جرجانی برخی نیز دندان ها را عصبی سخت و صلب می دانستند ، ولی او خود آن را استخوانی دانسته که عصب های دماغی به ویژه در ریشه آن هستند و حس آن به سبب این عصب هاست بهاءالدوله رازی ، پزشک ایرانی قرن نهم و دهم نیز بر همین باور بوده است


در منابع دوره اسلامی ، نام های عربی و فارسی دندان ها و کارکرد هر یک ذکر شده است که از دانش امروز دندان پزشکی چندان دور نیست آن ها می دانستند دندان های عقل از دوران بلوغ تا سی سالگی می رویند به گفته ی ابن سینا دندان عقل را دندان حلم می نامیدند. او نخستین کسی است که از دندان عقل جداگانه یاد می کند. جرجانی آن را دندان خرد نامیده است پزشکان دوره اسلامی استخوان های فک ، گونه ، گوش ها ، دندان ها ، چانه و نحوه پیوند آنها را به دقت شرح داده اند. رازی به دقت چگونگی جویدن و تماس دندان ها با یکدیگر و شیوه ی در هم رفتنشان به هنگام جویدن و سخن گفتن را وصف کرده است.

پزشکان دوره اسلامی آگاه بودند که انسان 32 دندان دارد ولی کم شمار بودن دندان ها (به سبب نروییدن دندان های عقل) یا زیاد بودن آنها را لزوما  بیماری به شمار نمی آوردند ، چنان که احمد بن محمد طبری ( متوفی ح 375) این پدیده را گونه ای  ناهنجاری چون زیاد بودن مادرزادی شمار انگشتان می دانست و نه بیماری. آنها به چگونگی دندان در آوردن کودکان و تفاوت میان دندان های شیری و دائمی نیز توجه کرده اند، از جمله علی بن ربن طبری ( پزشک و فیلسوف قرن سوم ) که آغاز روییدن دندان های کودکان را از ماه هفتم دانسته و گفته است هر چه دیر تر برویند استوار تر و نیرومند تر خواهند بود . برای کمک به رویش دندان در کودکان ، مالیدن برخی روغن ها یا مواد توصیه شده است


برخی علت افتادن دندان های شیری را در هفت سالگی ضعیف بودن آنها در تناسب با ضعف جسمی کودک دانسته اند . با نیرومندتر شدن اندام ها ، دندان های نخستین ، که کم توان اند می افتند و دندان های دائمی میرویند . جرجانی انکان دندان در آوردن پیران را رد کرده است .

کلینیک دندانپزشکی اصفهان